Xuất ngoại là gì và vì sao ai cũng quan tâm
Với người mới xem bóng đá, có thể bạn thắc mắc: cầu thủ Việt Nam đá hay ở trong nước, vậy sao sang nước ngoài lại ít thấy ai thành công? Xuất ngoại nghĩa là cầu thủ rời CLB trong nước để thi đấu cho một đội ở quốc gia khác, thường ở giải có trình độ cao hơn. Mỗi lần có tin như vậy, người hâm mộ đều háo hức, nhưng kết quả thường không như kỳ vọng.
Theo nguồn tham khảo, việc cầu thủ Việt Nam ra nước ngoài vốn đã hiếm, và không phải ai cũng gặt hái thành công. Dưới đây là những lý do chính, được giải thích từ cơ bản.
Thể chất: khoảng cách giữa V.League và giải hàng đầu
V.League là giải vô địch quốc gia của Việt Nam. Các giải hàng đầu thế giới có cường độ tập luyện cao hơn, lịch thi đấu dày hơn và trình độ đối thủ cao hơn. Khi chuyển sang môi trường đó, thể lực thường là điểm yếu dễ lộ ra đầu tiên của cầu thủ Việt. Nguồn tham khảo cho rằng điều này chỉ mới cải thiện trong vài năm gần đây.
Thể hình cũng là một rào cản
Ngay cả khi đủ sức bền, thể hình vẫn ảnh hưởng đến cơ hội cạnh tranh. Ở Việt Nam, cầu thủ cao khoảng 1m80 đã được xem là lý tưởng. Nhưng ở một số nền bóng đá phát triển, chiều cao đó chỉ ở mức trung bình. Thể hình bất lợi nghĩa là kỹ năng phải thật nổi bật để bù lại, như trường hợp Chanathip Songkrasin của Thái Lan, người được nhắc đến vì thành công ở Nhật Bản.
Chọn sai bến đỗ và không có suất đá chính
Lý do tiếp theo nằm ở lựa chọn CLB. Nhiều cầu thủ Việt Nam sang những đội có mặt bằng trình độ cao hơn khả năng hiện tại của họ. Hệ quả là họ ít khi được ra sân thường xuyên.
Trong nhóm bảy cầu thủ được nguồn tham khảo đề cập, chỉ Đặng Văn Lâm ở Muangthong United và Lê Công Vinh ở Consadole Sapporo được ghi nhận là cạnh tranh được và nhận niềm tin của huấn luyện viên. Đá chính là điều kiện quan trọng để phát triển, vì cầu thủ chỉ tiến bộ nhanh khi được thi đấu thật.
Tâm lý: đi để học hay đi để đá chính
Xuân Trường, Công Phượng, Tuấn Anh và Văn Hậu đều ra nước ngoài khi còn rất trẻ. Mục tiêu ban đầu của họ là học hỏi, nên chưa có bước tiến thuận lợi cũng là điều dễ hiểu.
Ngoài Đặng Văn Lâm và Lương Xuân Trường, những cầu thủ còn lại chỉ ở nước ngoài một mùa rồi trở về V.League. Khi đã quen đá chính hàng tuần ở quê nhà, việc ngồi ghế dự bị liên tục khiến nhiều người cân nhắc quay về, vì đó là lựa chọn an toàn hơn cho sự nghiệp.
Ngôn ngữ và văn hóa: hòa nhập mới là chuyện khó
Đây là rào cản tách biệt với chuyên môn. Nguồn tham khảo cho biết chỉ số thích nghi của cầu thủ Việt Nam trong cơ sở dữ liệu của trò chơi Football Manager khá thấp, nghĩa là xu hướng ngại xa nhà. Ngoài đời, khác biệt ngôn ngữ và văn hóa cũng là khó khăn lớn nhất.
Lê Công Vinh từng dành hẳn một chương trong cuốn tự truyện của mình để kể về thời gian ở Leixoes, Bồ Đào Nha. Anh mô tả việc bị đồng đội đối xử lạnh nhạt và gần như không nhận được đường chuyền trong hai tháng đầu. Bóng đá có thể được xem như một thứ ngôn ngữ chung, nhưng để gắn kết trong phòng thay đồ, cầu thủ vẫn cần hiểu đồng đội nói gì.
Vì sao giao tiếp ảnh hưởng đến lối chơi
Trên sân, cầu thủ phải phối hợp liên tục theo hiệu lệnh của huấn luyện viên và đồng đội. Nếu không nghe hiểu, họ dễ chậm một nhịp ở những tình huống chiến thuật. Vì thế học ngoại ngữ thường được xem như một phần của việc chuẩn bị xuất ngoại.
May mắn: yếu tố ít ai tính trước
Tạo dựng sự nghiệp ở nước ngoài cần năng lực nhưng cũng cần may mắn. Theo nguồn tham khảo, Đặng Văn Lâm sang Nhật Bản gặp trục trặc thủ tục nhập cảnh, sau đó dính chấn thương nặng. Tuấn Anh cũng gặp nhiều khó khăn về thể trạng trong màu áo Yokohama.
Văn Hậu đến Hà Lan đúng lúc đại dịch COVID-19 bùng phát, khiến giải đấu bị hủy chỉ sau nửa năm. Việc đàm phán hợp đồng với Heerenveen cũng không đi đến kết quả.
Tóm tắt nhanh cho người mới
| Lý do | Ý chính |
|---|---|
| Thể chất | Thể lực và thể hình chưa theo kịp giải cao hơn |
| Cơ hội đá chính | Chọn đội mạnh hơn khả năng nên ít được ra sân |
| Tâm lý | Nhiều người đi để học, rồi chọn về nước cho an toàn |
| Ngôn ngữ, văn hóa | Khó hòa nhập với đồng đội |
| May mắn | Thủ tục, chấn thương, dịch bệnh làm gián đoạn |
Khi theo dõi một cầu thủ xuất ngoại, bạn nên nhìn cả những yếu tố này thay vì chỉ so sánh trình độ. Có thể xem thêm các trận đấu qua trang trực tiếp, theo dõi lịch thi đấu và đọc bài tại tin bóng đá để nắm thêm bối cảnh.
Tổng hợp từ các nguồn tham khảo về bóng đá.
